Viêm phế quản mạn - Dùng thuốc gì?

Viêm phế quản mạn có biểu hiện ho và khạc đờm... mỗi năm ít nhất 3 tháng (có thể không liên tục), kéo dài ít nhất 2 năm (nhưng không phải do lao, do nấm phổi, áp-xe, giãn phế quản).


Nguyên nhân chủ yếu: 

Virut, vi khuẩn. Tuy nhiên, các vi khuẩn từ các ổ nhiễm khuẩn ở đường hô hấp trên, răng, miệng, xoang có thể gây bội nhiễm, tạo nên biến chứng thứ phát của một đợt tăng tiết phế quản cấp tính của viêm phế quản mạn.

Điều trị: có thể dùng các thuốc chữa các triệu chứng và các thuốc kháng virut, vi khuẩn.
- Thuốc long đờm: Chất tiết ứ đọng ở phế quản làm trở ngại ở đường dẫn khí. Thuốc long đờm tạo điều kiện để phản xạ ho tống chất tiết ra ngoài làm thông đường dẫn khí. 

- Nếu chất tiết ít nhưng đặc khó tống ra ngoài thì dùng thuốc làm loãng chất tiết như natri benzoat, terpinhydrat. 
- Nếu chất tiết nhiều và đặc, việc làm loãng sẽ tăng thể tích gây khó khăn cho việc thông khí thì dùng các chất khử chứa lưu huỳnh như acetylstein, carboxystein. 
- Có thể dùng thuốc làm giảm ho nhưng với liều thích hợp chứ không vì muốn hết ho ngay mà dùng liều quá cao, vì liều quá cao sẽ làm mất hết phản xạ ho, nghĩa là làm cho việc tống chất tiết bị trở ngại.



Điều trị cho bệnh nhân viêm phế quản
- Thuốc kháng viêm: Viêm làm cho việc thông khí bị trở ngại. Dùng corticoid uống, xông hay hít, trường hợp nặng dùng dạng tiêm để kháng viêm.
- Thuốc chống tắc nghẽn phế quản: Dùng thuốc làm giãn phế quản nhằm giảm sự tắc nghẽn đường dẫn khí như theophylin, các thuốc chủ vận beta 2 (loại tác dụng ngắn như salbutamol, terbutalin, fenoterol và loại có tác dụng dài như salmeterol, formoterol).
- Theophyllin có tác dụng làm giãn phế quản nên giảm sự khó thở. Thuốc làm lợi tiểu, tim đập nhanh, kích thích thần kinh. Dùng liều điều trị vừa đủ sẽ tận dụng tác dụng chính, dùng liều cao sẽ bị các tác dụng phụ. Khoảng cách giữa liều có hiệu lực và liều độc ngắn, nếu dùng không đúng dễ bị ngộ độc.

Với người lớn, thuốc khó dung nạp, thải trừ chậm, ít gây độc, mỗi ngày chỉ cần dùng 2 lần. Trong khi với trẻ em, thuốc dễ dung nạp, thải trừ nhanh, dễ gây độc, mỗi ngày dùng tới 4-5 lần. Hầu hết thuốc chuyển hóa ở gan, thải trừ qua nước tiểu nên người suy gan thận hoặc trẻ nhỏ khả năng thanh thải chất độc ở gan chưa đủ mạnh thì không nên dùng. Thuốc tiết qua sữa không nên dùng cho người cho con bú, nếu bà mẹ cần dùng thì cho trẻ ăn sữa bổ sung.

Các thuốc chủ vận beta-2 có tác dụng kích thích thụ thể beta-2 adrenergic dẫn đến giãn cơ trơn, chống co thắt phế quản, làm thông đường thở. Tùy theo mức nghẽn phế quản (dài hay ngắn) mà chọn thuốc cho phù hợp. Dùng dạng hít xông qua mũi miệng (hiệu lực nhanh, kịp thời cắt cơn nghẽn phế quản). Nhóm này có tác dụng phụ: làm tăng nhu cầu tiêu thụ ôxy khi nghỉ, gây nhịp tim nhanh lúc nghỉ, rối loạn nhịp tim, run tay, hạ kali máu. Không nên dùng loại uống vì hấp thu chậm, khởi phát hiệu lực muộn (không đáp ứng kịp thời cắt cơn nghẽn phế quản), phải dùng liều cao hơn, dễ gây kích thích tim mạch, kích động, run cơ, nhức đầu.

Kháng cholinergic và chủ vận beta 2 đều gây quen thuốc (đợt sau phải dùng liều cao hơn mới đạt hiệu quả như đợt trước). Không nên dùng kéo dài mà nên dùng ngắt quảng.

Các thuốc kháng virut, vi khuẩn
- Kháng virut: Dùng kháng virut để chống lại nguyên nhân gây viêm phế quản mạn. Thuốc thường dùng là loại kháng virut cúm A.
- Kháng vi khuẩn: Tùy mức nguy hiểm và độ nặng do chủng vi khuẩn gây ra mà có thể dùng kháng sinh thông thường hay kháng sinh mạnh, dùng một loại kháng sinh hay phối hợp hai loại kháng sinh trở lên. Mỗi đợt dùng nếu thể nhẹ 8-15 ngày, nếu thể nặng kéo dài 4-6 tuần. Một số kháng sinh có thể dùng như: benzylpenicilin, ceftriazon, augmentin…

Viêm phế quản mạn khá nguy hiểm nhất là những đợt bị bội nhiễm, cần được điều trị tích cực. Việc dùng các thuốc chữa triệu chứng và dùng kháng sinh cần do bác sĩ chỉ đinh cụ thể về liều lượng và thời gian dùng. Người bệnh không tự ý dùng thuốc.


Mùa đông và ẩm ướt đưa lại nhiều phiền phức cho người bị hen phế quản và viêm phế quản mạn tính. Do vậy, ứng dụng một số biện pháp phục hồi chức năng vừa cải thiện chức năng hô hấp vừa hạn chế các cơn hen phế quản cũng như viêm phế quản.

Dấu hiệu để phát hiện cơn hen phế quản

Người đó có ho, hắt hơi, ngứa mũi, chảy nước mắt; Cảm giác bó, chẹn, đau ở ngực và vai do khó thở; Khó thở khi thở ra, nghe thấy tiếng rít; Ho khan, khó khạc đờm; Co kéo hõm ức, khoang liên sườn; Mệt, vã mồ hôi, phải ngồi để thở. Cơn hen có thể kéo dài vài phút hoặc diễn ra liên tục trong 24 giờ.

Biểu hiện của viêm phế quản mạn tính

Người bị viêm phế quản mạn tính có ho và khạc đờm; Tổng thời gian ho khạc đờm trên 3 tháng trong 1 năm và bị ít nhất 2 năm; Ho lúc đầu đờm ít, sau nhiều lên, đờm quánh và dính; Về sau ho khan, không có đờm; Khó thở; Khó thở khi gắng sức như: khi đi bộ, lên cầu thang, mang xách vật nặng; Khó thở khi hít thở sâu. Có thể có những đợt viêm cấp kèm theo sốt.

Cách xử trí và dùng các biện pháp phục hồi chức năng

- Đối với người bị hen phế quản, cần điều trị hen phế quản: Cắt cơn hen nhẹ bằng các thuốc giãn phế quản, thuốc kháng sinh, long đờm và các thuốc chống dị ứng. Nếu bệnh nhân không đỡ, cần chuyển lên các cơ sở y tế tuyến trên. Để chặn cơn hen, có thể điều trị theo phương pháp giải mẫn cảm với chất gây dị ứng; sử dụng thuốc xịt chặn cơn (Intal), mỗi ngày xịt 2 - 3 lần, liên tục trong 3 tháng, nghỉ 6 tháng lại tiếp tục, kéo dài trong 3 năm.

- Đối với người bị viêm phế quản mạn tính: Dùng các thuốc long đờm, chống phù nề niêm mạc phế quản, kháng sinh, chống co thắt phế quản; Thuốc giãn phế quản; Điều trị triệu chứng kèm theo. Gửi lên tuyến trên khi viêm phế quản mạn tính có suy hô hấp, tâm phế mạn tính để điều trị dị ứng và cắt cơn khó thở.

Ứng dụng Phương pháp vật lý trị liệu để Phục hồi chức năng cho người bị hen phế quản và viêm phế quản mạn tính

Tập thở để duy trì chức năng hô hấp: tập thở có tác dụng giãn nở các thùy phổi, tập thở cơ hoành. Mỗi động tác nên làm 20 - 30 lần vào các buổi sáng.

Đặt hai tay lên vùng phổi mong muốn được giãn nở. Yêu cầu người bệnh hít sâu một cách đặc biệt để khiến hai tay được di động nhịp nhàng theo nhịp thở.

Phục hồi chức năng hô hấp bằng các kỹ thuật vỗ rung lồng ngực, ho có trợ giúp, dẫn lưu tư thế khi có hen phế quản hoặc đợt viêm phế quản, có nhiều dịch tiết, đờm dãi.

Bành trướng thùy dưới, bành trướng thùy trên; Thở cơ hoành phục hồi chức năng bệnh phổi mạn tính.

Kỹ thuật dẫn lưu tư thế: Một đầu giường kê cao 20cm; để người bệnh nằm ngửa, đầu thấp, nằm nghiêng bên hoặc nằm sấp tùy theo vị trí cần dẫn lưu. Để họ nằm trong 15 - 30 phút.

* Chú ý: nếu người bệnh có cao huyết áp hoặc suy tim thì không được làm dẫn lưu tư thế.

Kỹ thuật vỗ rung lồng ngực:  trong lúc dẫn lưu tư thế, người bệnh ngồi dậy hoặc nằm, dùng hai bàn tay khum khum, vỗ nhịp nhàng, đều đặn vào lồng ngực người bệnh. Vỗ rung khiến dịch tiết ở lòng phế nang và phế quản long ra và dễ khạc ra ngoài.

Tăng cường vận động cơ thể: tập thể dục, đi bộ, bơi lội để cải thiện hoạt động tim mạch và hô hấp khi chưa có suy tim và suy hô hấp.


Viêm phế quản là một bệnh phổ biến ở nước ta. Bệnh hay gặp ở trẻ em, người cao tuổi và những người nghiện thuốc lá, thuốc lào. Ngoài việc dùng thuốc thì thực phẩm cũng hỗ trợ rất hiệu quả để nâng cao sức đề kháng và chóng khỏi bệnh. Dưới đây là một số món ăn bài thuốc có tác dụng hỗ trợ điều trị bệnh viêm phế quản.

Bài 1: trai khô 25g, thịt gà 50g, rượu vừa đủ, nấm mèo 50g, gạo 100g, gia vị vừa đủ; gừng, hành, muối, tiêu bột. Trai khô cho vào bát với rượu cùng thịt gà cho vào vỉ hấp chín. Gạo vo sạch cho vào nồi. Nấm rửa sạch cắt nhỏ. Tất cả cho vào nồi với 1,5 lít nước nấu cháo, cháo chín cho gia vị vào quấy đều là được, chia ăn 2 lần trong ngày

Bài 2: chim sẻ 2 con, phổi lợn 1 cái. Chim sẻ làm sạch lông, bỏ nội tạng rửa sạch cho cùng phổi lợn với nước đun sôi, nấu chín. Ngày ăn 1 lần.

Bài 3: Nước táo cam thảo: táo ngọt 8 quả, cam thảo tươi 6g. Tất cả rửa sạch cho vào nồi, đổ 800ml nước đun nhỏ lửa còn 400ml, vớt bỏ bã. Ăn táo uống nước.

Bài 4: phật thủ 30g, đổ nước vừa đủ đun sôi chắt lấy 200ml nước, hòa 20ml mật ong uống thay trà.

Bài 5: củ cải đỏ 300g rửa sạch thái lát cho vào bát đổ 50g đường mạch nha vào dể 1 đêm, chắt lấy nước củ cải uống nhiều lần trong ngày, mỗi ngày 1 thang.

Bài 6: củ cải 250g, ngó sen tươi 250g, lê 2 quả rửa sạch thái nhỏ. Tất cả giã nhỏ dùng vải màn sạch vắt lấy nước cho mật ong vào trộn đều, chia uống hết trong ngày.

Bài 7: hạnh đào 50g đem đốt tồn tính, nghiền nhỏ, cho đường trắng vào, pha nước sôi uống trước khi đi ngủ, uống liền 7 ngày.

Bài 8: hải đới (rong biển) 500g, gừng 45g, đường đỏ đủ dùng, cho vào 1 lít nước sắc còn 450ml. Mỗi lần uống 15ml, ngày uống 3 lần, uống liền 10 ngày là một liệu trình.

Bài 9: tỏi 250g bóc vỏ giã nát cho 90g đường đỏ và 250g giấm vào ngâm 1 tuần. Mỗi lần uống 1 thìa canh, ngày 3 lần.


Viêm phế quản là một bệnh thường gặp ở người trong mùa lạnh, đặc biệt là trẻ em và người cao tuổi. Trong Đông y, ngoài việc dùng thuốc thì thực phẩm hỗ trợ cũng rất hiệu quả để nâng cao sức đề kháng phòng chống bệnh do tiết trời lạnh, đặc biệt với người bệnh viêm phế quản mạn.

Cháo xa tiền tử: Xa tiền tử (hạt mã đề) 10-15g, gạo lức 50g. Dùng vải bọc xa tiền cho vào nồi đất, cùng với 0,2 lít nước nấu còn 0,1 lít, bỏ túi thuốc, cho gạo lức đãi sạch vào thêm 0,4 lít nước nấu thành cháo loãng. Ngày 2 lần, ăn nóng.

Cháo tứ nhân: Bạch quả nhân 2g, cam hạnh nhân 2g, hạnh đào nhân 5g, lạc nhân 5g, trứng gà 1 quả. Cả bốn vị đều cùng nghiền vụn, cho trứng gà nấu vừa một bát. Ăn vào buổi sáng hàng ngày, dùng liên tục trong nửa năm.

Cháo gừng tươi, sơn trà: Lá sơn trà 15g, gừng tươi 15g, gạo lức 100g, dầu ăn, muối vừa đủ. Gừng tươi cắt lát, gạo lức đãi sạch, cho cùng lá sơn trà, với nước vừa đủ đun sôi, sau nhỏ lửa nấu cháo, khi chín cho dầu ăn, muối vừa đủ là được. Ngày 1 bát, chia ăn vài lần.

Cháo chim sáo: Chim sáo 1 con, gạo lức 100g. Chim sáo bỏ đầu, chân, lông, nội tạng, cắt miếng rồi cho vào nồi cùng gạo lức đãi sạch, nước vừa đủ nấu cháo, sau khi chín cho muối vừa đủ. Ngày 1 bát, chia ăn vài lần.

Cháo phổi lợn, nhân ý dĩ: Phổi lợn 500g, gạo lức 100g, nhân ý dĩ 50g. Phổi lợn rửa sạch, nước vừa đủ, rượu vang vừa đủ, nấu chín vớt ra, cắt quân cờ rồi cho vào nồi cùng gạo lức đãi sạch, nhân ý dĩ, hành, gừng tươi, muối vừa đủ, rượu vang vừa đủ, đầu tiên đun to lửa, đun sôi sau nhỏ lửa, gạo chín nhừ là được. Ngày 1 bát, chia vài lần, ăn thường xuyên có chuyển biến rõ.

Cháo châu ngọc nhị bảo: Sơn dược (củ mài) tươi 60g, nhân ý dĩ tươi 60g, mứt hồng 24g. Sơn dược, nhân ý dĩ giã thô, nấu chín nhừ, mứt hồng cắt vụn cho vào là được. Đây là loại cháo rất dễ sử dụng, có thể ăn tuỳ ý.

Cháo bí đao, nhân ý dĩ: Bí đao 20-30g, nhân ý dĩ 15-20g, gạo lức 100g. Bí đao rửa sạch, đổ nước nấu lấy nước bỏ bã, ý dĩ gạo lức đãi sạch, nước vừa phải nấu với nước bí đao, nấu cháo loãng. Ngày một bát chia ăn vài lần.

Cháo vỏ quýt: Vỏ quýt tươi 30g, gạo lức 50-100g. Vỏ quýt rửa sạch, nước vừa đủ nấu lấy nước, bỏ bã. Cho gạo lức đãi sạch nấu cháo loãng. Ngày 1 bát chia ăn vài lần. Người bệnh âm hư, ho khan hoặc ho khan không đờm, thổ huyết không nên dùng.

Cháo bạch tiền: Bạch tiền 50g, gạo lức 100g. Bạch tiền rửa sạch, cho 0,2 lít nước nấu còn 0,1 lít, bỏ bã lấy nước, cho gạo lức vào, thêm 0,8 lít nước nấu thành cháo đặc. Ngày 1 bát chia ăn vài lần. Người ho suyễn do thận khí ô hư và phế khí ô hư không nên dùng.

Cháo đình lịch tử (hạt đay): Hạt đình lịch ngọt 10g, gạo lức 100g. Hạt đình lịch bỏ tạp chất, sao nhỏ lửa đến khi dậy mùi thơm, để nguội, cho nước cô đặc, bỏ bã, cho gạo lức đãi sạch vào, thêm nước vừa đủ nấu chín. Ngày 1 bát chia vài lần. Người ho phế hư, tỳ hư, phù thũng không dùng.


Cao ô mai, mật ong

Ô mai 500 g, mật ong 1.000 g.

Ô mai bỏ tạp chất, rửa sạch, phơi khô. Sau đó vẩy nước sạch lên cho ô mai ướt đều, đập nát lấy phần thịt, dùng nước rửa sạch. Cho ô mai nhục vào nồi, đổ nước sôi vào ngâm 1 giờ.

Bắc nồi ô mai lên trên lửa nhỏ, đun 2 giờ, lọc lấy nước, làm như thế 3 lần rồi hợp nước ô mai của 3 lần lại với nhau. Cho nước ấy vào nồi, dùng lửa nhỏ đun đến khi đặc lại thì cho mật ong vào, trộn đều, cô lại thành cao, để nguội cho vào lọ sạch, bảo quản nơi khô ráo.

Mỗi ngày uống vào lúc bụng đói. Buổi sáng, tối, mỗi lần 1-2 muỗng cà phê.

Thích hợp với các chứng ho lâu ngày, hư nhiệt phiền khát, sốt rét lâu ngày, đi tả kéo dài, kiết lỵ, đại tiện, tiểu ra máu, băng huyết, giun sán.

Chú ý người bị thực tà kỵ dùng.

Ô mai. Ảnh: myopera.

Ô mai kết hợp cùng mật ong thích hợp với các chứng ho lâu ngày, hư nhiệt phiền khát, sốt rét lâu ngày, đi tả kéo dài. Ảnh: myopera.

Canh thịt heo, khoai mài

Khoai mài 100 g, thịt heo 250 g, sữa bò 200 ml, gừng tươi xắt sợi 15 g, muối 5 g, dầu ăn, bột ngọt.

Thịt heo rửa sạch, xắt miếng vừa ăn, cùng cho vào nồi với gừng, khoai mài (đã rửa sạch, cắt vụn), đổ nước nấu sôi trên lửa lớn rồi đổi lửa nhỏ nấu trong 1 giờ, cho thêm muối, dầu ăn, bột ngọt vào nồi, đun nhỏ lửa đến khi chín rục thì cho thêm sữa bò vào, nấu sôi lại là được. Dùng riêng hoặc ăn với cơm đều được.

Thích hợp với người viêm phế quản mãn tính, ho lâu ngày, tiêu khát, di tinh, tiểu tiện nhiều lần. Chú ý người bị thực tà cấm dùng.

Cháo bách hợp, đường phèn

Bách hợp 50 g, gạo tẻ 100 g, đường phèn 80 g.

Bách hợp, gạo tẻ vo đãi sạch, cho vào nồi với nước vừa lượng, nấu trên lửa lớn cho sôi, bỏ đường phèn vào rồi dùng lửa nhỏ nấu thành cháo. Ăn sáng chiều tùy ý.

Thích hợp với người cao tuổi bị viêm khí quản mãn tính, phế nhiệt hoặc phế táo ho khan, nước mắt chảy nhiều, nhiệt bệnh chưa tiêu hết (dư nhiệt), tinh thần hoảng loạn, nằm ngồi không yên, thần kinh suy nhược, phổi kết hạch.

Chú ý người bị phong hàn đàm thấp, trúng hàn, không nên dùng.

Cháo phổi heo, bách hợp

Phổi heo 1 cái, bách hợp 20 g, hạnh nhân 25 g, táo đỏ 6 quả, muối, bột ngọt.

Phổi heo rửa nước 2-3 lần, cho vào nồi nước vừa lượng, nấu sôi trên lửa lớn rồi vớt ra, dội qua nước nguội vắt sạch nước để ráo xắt thành miếng nhỏ.

Bách hợp, hạnh nhân, táo đỏ rửa sạch. Đem phổi heo, bách hội, hạnh nhân, táo đỏ cho vào nồi thêm nước vừa lượng nấu trên lửa lớn cho sôi rồi đổi lửa nhỏ nấu thêm khoảng 2 giờ, nêm muối, bột ngọt vừa ăn.

Ăn riêng hoặc trong bữa ăn đều được. Thích hợp với người cao tuổi bị viêm khí quản mãn tính, phế nhiệt hoặc phế táo ho khan, ho ra máu.

Cháo mướp hương

Mướp hương (mướp ngọt) 100 g, gạo tẻ 250 g, mỡ heo chín 10 g, muối ăn 3 g.

Mướp hương bỏ vỏ, rửa sạch, xắt miếng dài. Gạo tẻ đãi sạch, cho vào nồi với nước vừa lượng, nấu trên lửa lớn cho sôi rồi đổi lửa nhỏ nấu đến khi cháo chín thì cho mướp hương, mỡ heo muối ăn vào, nấu sôi khoảng 6-8 phút nữa là được.

Ăn sáng, tối mỗi ngày. Thích hợp với người bị viêm phế quản mãn tính, ho khan, phiền phát, đàm suyễn ho hen, sản phụ sữa không thông.

Chú ý, người bị dương nuy (rối loạn cương dương) cấm dùng.

Cháo bí đao, thịt heo

Bí đao 500 g, gạo tẻ 100 g, thịt thăn heo 150 g, bột gừng 10 g, dầu mè, muối 5 g, bột ngọt 2 g.
Bí đao gọt vỏ, xắt thành miếng vuông khoảng 0,7 cm. Thịt heo rửa sạch đem luộc chín xắt thành miếng nhỏ. Gạo tẻ vo sạch để ráo nước

Bắc chảo lên lửa nóng, cho dầu mè vào nấu nóng rồi bỏ bí đao vào xào cùng với thịt heo. Nấu gạo tẻ với lượng nước vừa đủ, sau khi sôi thì cho thịt heo, bí đao vào, giảm nhỏ lửa nấu thành cháo, nêm muối bột ngọt, bột gừng vào là xong.

Ăn vào bữa trưa, tối mỗi ngày. Công dụng thanh nhiệt tiêu thử lợi tiểu khử thấp đàm, tiêu thũng. Thích hợp trị liệu các chứng ho suyễn, đàm nhiều, tiêu khát, sốt, thủy thũng, tiểu tiện khó, tiểu ra máu.

Chú ý, người bị hư hàn thận lạnh, tiêu chảy lâu ngày thì không nên dùng
Ý dĩ, hạnh nhân nấu trứng gà

Trứng gà 4 cái, rau diếp cá tươi 60g, ý dĩ mễ 90g, hạnh nhân ngọt 30g, táo đỏ 12 trái, mật đường vừa đủ.

Trứng gà đập vào tô, cho mật đường vào, dùng đũa khuấy đều. Rau diếp cá bỏ tạp chất, rửa sạch. Cho hạnh nhân, ý dĩ, táo đỏ vào nồi với nước vừa lượng, dùng lửa lớn nấu sôi rồi đổi lửa nhỏ nấu 1 tiếng, sau đó cho rau diếp cá vào nấu thêm 15 phút nữa.

Lọc lấy nước, đổ vào tô trứng gà, mật đường quấy đều để dùng. Chia ăn hai lần sáng tối mỗi ngày.
Công hiệu thanh phế nhiệt, dưỡng phế âm. Thích hợp chữa trị các chứng ho ra máu lâu ngày không khỏi, tâm phiền, khát nước, khô họng, ra mồ hôi trộm, thân thể gầy ốm.

Thường dùng chữa trị các chứng loét phổi, phổi kết hạch, phế khí thủng, giãn phế quản, viêm phế quản mãn tính, phế bệnh do đàm nhiệt gây nên.

Cháo mướp hương nấu tôm

Mướp hương 500 g, gạo tẻ 100 g, tôm đất 100 g, dầu ăn hoặc mỡ heo 20 g, bột gừng 10 g, muối 5 g, bột ngọt 2 g.

Mướp hương gọt vỏ rửa sạch, xắt miếng vuông nhỏ 1cm. Tôm rửa sạch, bóc vỏ, bỏ đầu. Gạo tẻ vo sạch, cho vào nồi với lượng nước vừa đủ, nấu trên lửa lớn cho sôi, đợi gạo nở thì cho mướp hương, tôm, mỡ heo, muối, vào nấu chín thành cháo, nêm bột ngọt, bột gừng vào là được.

Ăn sáng chiều mỗi ngày. Công hiệu: sinh tân chỉ khát, giải thử trừ phiền, hóa đàm dứt ho. Thích hợp cho người bị viêm phế quản mãn tính, có các chứng khô khát, phiền táo, đàm suyễn, ho lâu ngày.

Thích hợp cho người bị viêm phế quản mãn tính, có các chứng khô khát, phiền táo, đàm suyễn, ho lâu ngày.

Mướp hương nấu tôm thích hợp cho người bị viêm phế quản mãn tính, có các chứng khô khát, phiền táo, đàm suyễn, ho lâu ngày.

Bách hợp, hạt sen nấu trứng gà

Bách hợp 50 g, hạt sen 50 g, thịt heo nạc 50 g, trứng gà 3 cái, đường phèn 30 g.

Bách hợp, hạt sen dùng nước rửa sạch, hạt sen bỏ vỏ, lấy tim, dùng vải bọc lại. Trứng gà rửa sạch cho vào nồi luộc chín vớt ra, lột bỏ vỏ. Thịt heo rửa sạch, xắt lát thật mỏng.

Cho toàn bộ nguyên liệu trên vào nồi, đổ nước vừa đủ, dùng lửa nhỏ hầm khoảng 60-80 phút là được.
Ăn sáng 1 lần, tối 1 lần tùy lượng. Công hiệu: nhuận phế chỉ khái, dưỡng tâm an thần, có tác dụng trị liệu nhất định đối với các chứng phiền táo bất an, dư nhiệt chưa hết sau khi nhiệt bệnh dẫn đến hư phiền hoảng loạn, phế lao sinh ho, đàm có huyết, tiếng bị vỡ, tinh thần hốt hoảng, cước khí phù thũng.

Bột gạo lứt, khoai mài, hạnh nhân

Khoai mài 500 g, gạo lứt 150 g, hạnh nhân 100 g, dầu mè 1 ít.

Khoai mài bỏ vỏ, xắt lát, cho vào nồi nấu chín, lấy ra. Gạo lứt đãi sạch, cho vào nồi sao thơm, để nguội, nghiền thành bột. Hạnh nhân rửa sạch, sao chín, bỏ vỏ và đầu nhọn, xắt vụn.

Đem 3 loại trên trộn chung. Khi ăn lấy hỗn hợp 3 vị trên vừa lượng, cho vào tô, có thể thêm dầu mè để ăn, mỗi lần 10g. Ăn lúc bụng đói, với nước sôi để nguội.

Công hiệu: bổ trung ích khí, ôn trung bổ phế. Thích hợp người bị phế hư, ho lâu ngày, tâm phiền khó ngủ, viêm khí quản mạn tính. Người bị đi cầu lỏng, tiêu chảy, không nên dùng; khi dùng không nên quá lượng.


Cách phòng các bệnh về hô hấp như viêm họng, viêm phế quản cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

Để hạn chế trẻ mắc bệnh hô hấp, nhất là bệnh viêm phổi, viêm phế quản thì cần hạn chế trẻ dùng nước mát, nước đá, hoa quả và các thực phẩm chế biến sẵn để trong tủ lạnh. Về việc này, các bậc phụ huynh cần kiểm soát được hành vi sử dụng của trẻ, nhất là các trẻ lớn.
Khí hậu nóng bức, khó chịu và dễ gây nhiều bệnh ngoài da cho trẻ em như rôm sảy, mụn nhọt, viêm da, dị ứng da… Do vậy, các bậc cha mẹ đã chuẩn bị rất nhiều thực phẩm cũng như làm nhiều việc để trẻ giải nhiệt trong ngày hè như sử dụng điều hòa, quạt điện, cho trẻ đi bơi, ăn kem, ăn chè lạnh. Tuy nhiên, giống như con dao hai lưỡi, những việc làm này của phụ huynh nếu không đúng mực hoặc không dừng đúng lúc sẽ dễ khiến trẻ mắc một số bệnh về đường hô hấp.

Những nguy cơ gây mắc bệnh viêm phế quản cần cảnh giác:

Đồ ăn lạnh: Mùa hè là mùa nóng nực, vì vậy, một số sinh hoạt trong cuộc sống hàng ngày có nhiều thay đổi so với các mùa khác trong năm. Điều đáng quan tâm là thói quen trong sinh hoạt ăn, uống đồ lạnh như dùng nước đá trong các cốc nước giải khát như nước cam, chanh hoặc luôn luôn dùng nước mát lạnh mỗi khi khát nước, tắm, sử dụng quạt gió cũng như máy điều hòa nhiệt độ.

Nhiều gia đình vào mùa hè luôn chuẩn bị sẵn các loại quả hoặc các loại chè (chè lam, chè đỗ đen…) để sẵn trong tủ lạnh để cho trẻ ăn mỗi lúc trẻ có nhu cầu. Nếu trẻ dùng đồ ăn, nước uống lạnh liên tục trong nhiều ngày thì rất có thể làm cho trẻ khó thích nghi và đặc biệt các bộ phận rất nhạy cảm ở họng, miệng, hầu, thanh quản cũng như các bộ phận khác của đường hô hấp dưới cũng bị tổn thương. Biểu hiện của sự nhiễm lạnh là viêm họng, hầu hoặc viêm thanh quản hoặc viêm amiđan, viêm VA. Và từ các bệnh này, trẻ sẽ bị viêm phổi từ mức độ nhẹ đến mức độ nặng nếu không phát hiện kịp thời.

Sử dụng máy điều hòa không đúng cách là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh viêm phế quản
Thói quen trong mùa hè của hầu hết bậc phụ huynh và được trẻ rất hưởng ứng là sử dụng điều hòa. Nếu sử dụng máy điều hòa mà nhiệt độ quá chênh lệch giữa nhiệt độ ngoài trời và nhiệt độ trong phòng thì sẽ không thích hợp với sức khỏe của trẻ do trẻ khó thích nghi (ngay cả người lớn cũng bị ảnh hưởng).

Qua nghiên cứu cho thấy nếu trẻ ở trong phòng có máy điều hòa nhiệt độ liên tục trên 4 giờ thì da, họng hầu, đường hô hấp của trẻ sẽ bị khô và rất dễ để các loại vi sinh vật tấn công, nhất là các loại vi khuẩn đã có sẵn ở đường hô hấp trên của trẻ như H. influenzae, phế cầu… Nếu cho trẻ ra vào phòng điều hòa liên tục nhiều lần trong một khoảng thời gian nhất định thì trẻ cũng dễ bị cảm lạnh do thay đổi nhiệt độ một cách đột ngột quá mức, nhất là đang lạnh đột ngột lại bị nóng làm xuất hiện viêm đường hô hấp trên, thậm chí cả viêm phổi cấp tính.

Cho trẻ tắm quá lâu cũng là nguyên nhân gây bệnh

Trời nóng nực cho nên trẻ thường được tắm, thậm chí tắm nhiều lần trong ngày, đặc biệt là khi trẻ được đi tắm biển. Nếu tắm nhiều lần trong ngày hoặc ngâm mình dưới nước biển với thời gian lâu thì trẻ cũng rất dễ bị cảm lạnh gây viêm họng, viêm amiđan hoặc nặng hơn là viêm phổi. Nếu không phát hiện kịp thời và có biện pháp xử trí thích đáng thì bệnh tình của trẻ sẽ nặng thêm mà biểu hiện là thân nhiệt tăng cao, ho cũng tăng lên, li bì, khó thở nhiều, liên tục.

Nếu trẻ còn bú mẹ sẽ xuất hiện tình trạng trẻ bú ít hoặc bỏ bú. Tình trạng viêm hô hấp nặng lên khi trẻ có các dấu hiệu môi tím, các kẽ liên sườn bị co kéo, môi và các đầu ngón tay, ngón chân bị tím lại. Trẻ bị viêm phổi cũng có thể kèm theo triệu chứng tiêu chảy. Vì vậy, khi có các dấu hiệu sốt, ho, khó thở, tím tái và có tiêu chảy thì chớ hiểu lầm là trẻ không phải bị viêm phổi, đặc biệt quan tâm là trẻ nhỏ dưới 12 tháng tuổi. Một điều cần lưu ý là trẻ càng nhỏ tuổi khi bị cảm lạnh gây viêm đường hô hấp thì phụ huynh rất khó để nhận biết.
trẻ sơ sinh bị viêm phế quản phổi 4

Đối phó thế nào?

Để hạn chế trẻ mắc bệnh hô hấp, nhất là bệnh viêm phế quản thì cần hạn chế trẻ dùng nước mát, nước đá, hoa quả và các thực phẩm chế biến sẵn để trong tủ lạnh. Về việc này, các bậc phụ huynh cần kiểm soát được hành vi sử dụng của trẻ, nhất là các trẻ lớn.

Mỗi khi sử dụng máy điều hòa nhiệt độ, nên có sự điều chỉnh nhiệt độ hợp lý (chênh lệch nhiệt độ trong phòng và ngoài trời khoảng 2 – 3 độ là vừa). Không nên để gió của máy điều hòa quạt thẳng vào cơ thể trẻ. Ngoài giờ trẻ ngủ thì không nên để trẻ trong phòng máy điều hòa nhiệt độ quá nhiều giờ trong một ngày bởi vì trẻ sẽ bị cảm lạnh và rất có thể bị thiếu ánh sáng mặt trời làm cho trẻ dễ bị còi xương.

Mùa hè, không nên mặc quần áo quá dày hoặc quấn tã lót chặt làm cho trẻ dễ bị cảm lạnh do quần áo hoặc tã lót thấm mồ hôi làm cho trẻ cảm lạnh. Khi trẻ chơi hoặc trẻ ngủ, không nên cho quạt quạt xoáy vào trẻ và chỉ nên dùng tốc độ của quạt ở mức độ thấp hoặc trung bình.

Trong phòng trẻ chơi hoặc trẻ ngủ, không được có khói thuốc lá hoặc khói bếp (bếp dầu, bếp củi, rơm rạ, bếp than). Mặc dù là mùa nắng nóng nhưng khi tắm cho trẻ, nhất là trẻ dưới 5 tuổi, nên dùng nước ấm là tốt nhất và không nên cho trẻ tắm nước lạnh. Khi trẻ có biểu hiện viêm đường hô hấp trên như ho, hắt xì hơi, chảy nước mũi hoặc có kèm theo sốt thì cần nhanh chóng cho trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để khám bệnh, không nên chần chừ làm bệnh của trẻ nặng thêm gây khó khăn cho việc xử trí khi được khám bệnh.

Bé bị viêm phế quản – Cha mẹ phải làm gì?

(Mẹ bé Bông): Bông nhà mình sốt hai ngày, uống kháng sinh theo đơn bác sĩ nói viêm họng cấp, uống đến ngày thứ 3 bắt đầu ho rất nhiều, tiếng ho sâu, có đờm. Ngày thứ 4 ho sâu, mình chú ý lắng nghe sau lưng có tiếng thở khò khè hay không thì chỉ có tiếng dịch mũi của bé ( bé sổ mũi nước mũi trong hơi đặc).

Kiên trì cho con theo toa kháng sinh của bác sĩ, đến một tuần sau thì đỡ ho – chỉ đỡ thôi, bác sĩ nói mình cho bé uống Bạch Long thuỷ, thì thấy con cũng giảm ho, nhưng tiếng thở khò khè thì chưa bao giờ rõ hơn thế. Bé nằm ngủ mình áp tai vào lưng, thấy khò khè lắm.
Có phải là đờm không hả các mẹ? Hay bé đã bị viêm phế quản? Bé không sốt, giảm ho, nhưng người mệt và chán ăn. Mình rất stress vì con thời gian này ốm triền miên. Mong các mẹ có kinh nghiệm cho lời khuyên với. Có phải bé bị viêm phế quản? Cách chăm sóc bé giai đoạn này thế nào?

Trẻ sơ sinh bị viêm phế quản phổi 5
(Mẹ bé Chíp): Bé giảm ho mà bạn vẫn nghe rõ tiếng khò khè ở lưng thì bị viêm phế quản phổi rồi. Bé nhà mình lúc trước cũng bị tình trạng như vậy, hết ho nhưng mình đặt tay vào sau lưng vẫn nghe rõ tiếng khò khè, BS nói còn rất nhiều đờm và vẫn phải cho uống kháng sinh và thốc long đàm tiếp, đợt đó bé nhà mình uống gần 20 ngày kháng sinh. Mình cũng Strees luôn sau đợt bé nhà mình bị viêm phế quản phổi đó.

Bạn nên cho con đi chụp phim phổi và khám bác sĩ lại đi, bệnh này để lâu sẽ nặng hơn và rất dễ tái đi tái lại( BS nói vậy), bạn nhớ giữ ấm cho con nhé.

Mẹ bé Bin tư vấn cách chăm sóc trẻ giúp trẻ không mắc bệnh viêm phế quản:

Em thấy bọn trẻ nhà chúng mình rất dễ bị mắc phải những bệnh về đường hô hấp như ho, chảy nước mũi hay viêm phế quản, mà những lúc bệnh bọn trẻ quấy kinh khủng, vừa thương vừa tức.

Theo em cách tốt nhất tránh bệnh về đường hô hấp cho các bé là giữ ấm thật tốt cho các bé nhất là thời tiết giao mùa như hiện nay. Nhà em có 2 đứa đi đâu em cũng bắt quàng khăn, bịt mặt và đi găng, hiệu quả lắm nhé, thứ nhất là bảo vệ được làn da mỏng manh nhạy cảm của các con, thứ nhì là tranh lây bệnh qua đường hô hấp, tránh được khí thải và khí ô nhiễm. Làm như vậy cũng tránh được gió, các con mình sẽ không bị chảy nước mũi nữa. Người ta nói phòng bệnh hơn chữa bệnh mà, thế nên nhiều khi bị mẹ chồng nói là “cẩn thận không cần thiết” em vẫn làm vậy, em nghĩ miễn tốt cho con mình thôi, các chị nhỉ.

(Mẹ bé Ốc): Đứa đầu nhà mình bị suốt từ hồi 10 tháng tới tận 2 tuổi mới hết. Nghe nói nếu nạo VA cho trẻ thì sẽ bớt nhưng mình sợ con đau. Bé nhà mình từ lần đầu đã đi khám, bác sĩ cho toàn thuốc ngoại, nên sau đó bị lại, mình dùng thuốc nội k ăn thua, cứ thấy uống kháng sinh hoài.

Hồi được 20 tháng, con mình bị sổ mũi rất nhiều, kèm ho, mình cho đi khám, thì bác sĩ có nói 1 phần nguyên nhân cũng có thể là do bị giun, nên tẩy giun rồi cho uống thuốc mà không đỡ. Sau đó mình cho ra khám Tai Mũi Họng nội soi ở Thái Thịnh, thuốc bác sỹ kê cũng khá nặng và nhiều loại, nhưng quan trọng là có dịch vụ hút mũi, nên bé nhà mình khỏi từ đó tới giờ.

(Mẹ Candy): Chào các mẹ. Con em hay bị viêm phế quản nhưng thường thì sau khi uống kháng sinh sẽ chỉ mất khoảng nửa ngày là hết sốt. Nhưng lần này con uống kháng sinh (sau khi đi khám bác sỹ tư) từ hôm qua mà vẫn sốt khoảng 38.5 độ cả tối, cả đêm và từ sáng đến giờ, chỉ hạ một lúc mỗi khi uống hạ sốt. Em lo là thuốc kháng sinh không hiệu quả. Không biết các bé khác nếu bị viêm phế quản thì sẽ còn sốt bao lâu sau khi uống kháng sinh, có sốt liên tục không hay chỉ từng cơn? Em rất mong thông tin từ các mẹ để quyết định hoặc cho con đi bệnh viện khám và làm các xét nghiệm ngay chiều nay, hoặc cố gắng chờ đợi đến mai xem có đỡ không. Em sốt ruột quá chỉ sợ làm sao. Em cảm ơn các mẹ nhiều lắm.

Mẹ bé Nghé tư vấn:

Bé bị viêm phế quản tùy vào mức độ nặng nhẹ như viêm cấp hoặc là viêm hen, mà bác sĩ cho dùng kháng sinh theo liều tương đối, nhưng tối thiểu là phải được 5 ngày điều trị thì mới bắt đầu thấy kết quả của thuốc. Bên cạnh đó mẹ cần cho trẻ uống nhiều nước, vỗ lưng ngày 2 lần mỗi lần 15 phút, buổi tối ngủ đeo yếm cho bé. Đặc biệt là lót khăn sữa (xô) vào lưng bé cho hút ẩm đừng để lưng bé đổ mồ hôi ra ẩm vì đây là nguyên nhân chính gây cho bé triệu chứng viêm phế quản (thăm chừng thấy khăn ẩm thì thay mới mẹ nhé), cuối cùng xoa dầu vào lòng bàn chân chà cho ấm lên rồi mang vớ vào cho bé.

Mẹ Candy theo những bước này mình xin bảo đảm có kết quả như ý. Đối với 1 số trẻ nhỏ khi kháng thể thấp, lúc dùng kháng sinh trong quá trình điều trị bệnh viêm phế quản sẽ kèm tác dụng phụ là tiêu chảy.

(Mẹ Hồng Yến): Bé nhà mình hôm nay đi khám lại, bác sĩ nói bé khỏi rồi mừng quá các mẹ ơi. Cả chục ngày trời ăn không ngon ngủ không yên vì con bị viêm phế quản, mỗi lần nghe con ho là mẹ lại thắt cả ruột gan các mẹ ạ.

Nhân đây mình xin chia sẻ kinh nghiệm để các mẹ có con bị viêm phế quản đừng quá lo lắng nhé Khi bắt đầu uống thuốc bé hay nôn và nôn ra khá nhiều đờm, sau 2 ngày uống thuốc bé ho nhiều hơn và bị sốt, khi bé sốt mình lấy khăn nhúng nước ấm vắt khô rồi chườm trán và hai bên háng bé, mặc quần áo thoáng mát, khoảng nửa ngày thì bé hạ sốt, mình lại đưa bé đi khám thì bác sĩ bảo con nôn ra được đờm là rất tốt mẹ có thể kích thích cho con nôn ra được càng nhiều càng tốt (rửa sạch tay cho 1 ngón tay vào gần cuống lưỡi bé để kích thích) con nôn được đờm sẽ bớt ho.

Và việc con ho nhiều hơn sau 1, 2 ngày đầu uống thuốc cũng là biểu hiện tốt vì lúc này cơ thể đang phản ứng chống lại vi khuẩn nên con có triệu chứng ho nhiều hơn sau đó sẽ giảm dần. Ngoài ra các mẹ cũng đừng sợ con lạnh mà mặc quá nhiều qần áo cho con, tốt nhất cứ mặc quần áo thoáng mát và giữ ấm cổ cho con là được.



Dấu hiệu viêm phế quản ở trẻ sơ sinh dưới 1 tuổi và cách phòng bệnh đúng cách


Bệnh viêm phế quản phổi ở trẻ sơ sinh thường rất nặng nhưng dấu hiệu ban đầu lại không rõ rệt. Theo các bác sĩ nhi khoa thống kê, những dấu hiệu sớm nhất đầu tiên của bệnh là trẻ bỏ bú, khó thở. Tắm cho trẻ quá lâu, dùng máy điều hòa sai cách là những nguyên nhân hàng đâu gây bệnh viêm phế quản ở trẻ.
Viêm phế quản là viêm nhiễm đường thở dưới, còn gọi là sưng cuống phổi, bệnh chưa tấn công vào nhu mô phổi. Khi bị viêm cuống phổi sẽ kích thích ho nhiều, nếu không được điều trị tích cực có thể lan xuống nhu mô phổi dẫn đến viêm phổi. Bệnh rất hay gặp ở trẻ dưới 1 tuổi, đặc biệt những trẻ đang mắc một bệnh nhiễm khuẩn khác như cúm, sởi, ho gà… rất dễ bị viêm phế quản. Ngoài ra, những trẻ đẻ non, còi xương, suy dinh dưỡng cũng dễ mắc và thường diễn tiến nặng đến viêm phổi.

Nguyên nhân gây bệnh viêm phế quản
Tác nhân gây bệnh ban đầu thường là virus, sau đó có thể bị bội nhiễm vi khuẩn. Vi khuẩn hay gặp nhất là phế cầu khuẩn, H. influenzae rồi đến tụ cầu khuẩn, liên cầu khuẩn… Những vi khuẩn này thường xuyên có ở mũi – họng, khi sức đề kháng của cơ thể bị giảm sút thì chúng hoạt động mạnh lên, tăng độc tính và gây bệnh. Thời tiết thay đổi đột ngột từ nóng sang lạnh, môi trường ô nhiễm là những nhân tố thuận lợi cho bệnh phát sinh.
Virus là nguyên nhân chính gây nên bệnh giai đoạn đầu, thường thấy ở trẻ sau khi bị viêm hô hấp trên, cảm lạnh, ho, sổ mũi, cúm hay viêm xoang. Sau đó nếu không được điều trị và sức đề kháng yếu thì virus có thể lây lan tới hai cuống phổi (bộ phận nối họng và hai lá phổi với nhau), làm khí quản sưng phồng, tấy đỏ, tiết dịch nhầy trong phổi, gây kích thích trẻ sẽ ho nhiều và thở mệt do đường thở bị viêm và tiết dịch. Nếu trẻ có những biểu hiện trên cùng sốt kéo dài vài ngày hay ho kéo dài từ 2 – 3 tuần, có thể đã bị viêm phế quản.Sau đó, trẻ bắt đầu ho nhiều hơn, đau rát cổ họng và xuất hiện đàm đục, màu vàng hay xanh. Ngoài ra, trẻ có thể có cảm giác đau ngực, mệt mỏi, chán ăn hoặc nôn ói.
Viêm phế quản còn do hít phải bụi bẩn, hơi độc hay khói thuốc lá. Những người nghiện thuốc lá hay trẻ sống trong môi trường có khói thuốc lá rất dễ bị viêm phế quản mãn tính.
Dấu hiệu, triệu chứng của bệnh viêm phế quản ở trẻ sơ sinh
Vi rút là thủ phạm chính gây nên các chứng bệnh thường thấy ở trẻ nhỏ như cảm lạnh, ho, cúm hay viêm xoang. Sau đó nếu không được chữa trị kịp thời chúng có thể lây lan tới hai cuống phổi (bộ phận nối cổ họng và hai lá phổi với nhau), điều này rất nguy hiểm. Chúng sẽ làm cho khí quản sưng phồng, tấy đỏ và một phần dịch nhầy trong phổi bị ứ đọng lại. Nếu bé có những biểu hiện trên cùng với sốt kéo dài trong vài ngày hay ho kéo dài trong vòng từ 2 – 3 tuần, vậy là bé đã bị viêm phế quản.
Tiếp sau đó, trẻ bắt đầu ho nhiều hơn, có cảm giác đau rát cổ họng và xuất hiện đờm màu xanh, xám, hay hơi vàng. Trẻ sẽ có cảm giác đau ngực, sốt nhẹ, và mệt mỏi.
Bên cạnh đó, khói thuốc lá và bụi bẩn cũng là những nguyên nhân không thể loại trừ. Đa số các thanh thiếu niên nghiện thuốc lá hay trẻ em phải sống trong môi trường có khói thuốc lá, rất dễ có nguy cơ bị viêm phế quản mãn tính.

Điều trị bệnh viêm phế quản cho trẻ sơ sinh
Viêm phế quản do một loại virus gây nên, đồng nghĩa với việc thuốc kháng sinh sẽ không đem lại ích lợi gì cho việc điều trị. Kháng sinh chỉ dùng khi có bằng chứng rõ nhiễm khuẩn, và điều này sẽ được bác sĩ đánh giá và cho y lệnh. Cũng không nên tự ý cho uống thuốc ho. Nguyên tắc điều trị là giữ ấm, cho uống nhiều nước ấm để giúp bé không bị tắc nghẽn sung huyết, làm sạch các đường phế quản nghĩa là giúp tống đàm nhớt ra khỏi cuống phổi để trẻ dễ thở hơn. Bác sĩ có thể cho thuốc làm loãng đàm.
Phản xạ ho sẽ giúp tống hết đàm ra ngoài giúp bé mau bình phục. Ở trẻ quá nhỏ phản xạ ho không nhiều, hoặc động tác ho yếu không đủ để tống đàm dễ đưa đến nghẹt đàm, cần phải đưa bé đi tập vật lý trị liệu hô hấp hoặc hút đàm nhớt.
Nhà ở phải được vệ sinh sạch sẽ, không bụi bẩn, không khói thuốc sẽ tránh cho bé cảm giác khó chịu, đề phòng viêm nhiễm đường hô hấp. Khi bé sốt nhẹ chỉ cần uống nhiều nước, mặc đồ thoáng mát, rút mồ hôi, không nên ủ kín hoặc mặc đồ có nhiều chất liệu tổng hợp, nếu sốt cao trên 38 độ có thể cho uống acetaminophen hay ibuprofen giúp hạ sốt và giảm đau.
Ngay khi trẻ chỉ bị cảm lạnh hay bắt đầu ho sổ mũi cũng cần điều trị dứt điểm để tránh các biến chứng về sau. Trong trường hợp bé có biểu hiện thở mệt, hay thở nhanh, da tái hoặc không ăn uống, nôn tất cả thì đưa tới bệnh viện ngay vì đó là dấu hiệu bé đang gặp nguy hiểm.
Ở trẻ sơ sinh, nhất là trẻ đẻ non và trẻ dưới 2 tháng tuổi, bệnh thường rất nặng, trong khi triệu chứng lâm sàng lại rất sơ sài, có thể không thấy các biểu hiện bệnh ở phổi. Do vậy, khi thấy trẻ bú kém hoặc bỏ bú, sụt cân, rối loạn tiêu hóa (nôn trớ hoặc tiêu chảy), khó thở, có những cơn ngừng thở, tím tái, sùi bọt mép, cần đưa trẻ đi bệnh viện ngay.
Thông thường, nếu bệnh được phát hiện sớm và điều trị tích cực thì sau vài ngày sẽ hết sốt, đỡ khó thở, hết tím tái… rồi khỏi. Khi trẻ bệnh không nên ép ăn, chỉ cần cho uống nước nhiều, cho ăn thức ăn lỏng dễ tiêu như nước xúp, nước cháo, nếu trẻ đòi ăn nữa nghĩa là bắt đầu hồi phục. Sau khi khỏi bệnh, trẻ vẫn cần được theo dõi sát và chăm sóc chu đáo (giữ ấm cơ thể, bồi dưỡng cho trẻ) để tránh tái phát bệnh.

Điều trị ho do viêm họng và viêm phế quản


Ho do viêm họng và viêm phế quản là những chứng bệnh thường gặp, nhất là trong mùa thu - đông. Theo y học cổ truyền, bệnh được chia làm hai thể cấp tính và mạn tính. Nguyên nhân do phong hàn, phong nhiệt và khí táo.
Phong hàn, phong nhiệt xâm nhập vào cơ thể sinh viêm, nhiễm khuẩn khí phế quản, gây ho đờm nhiều; Khí táo là giảm tiết dịch niêm mạc đường hô hấp gây ho khan, viêm họng, ngứa họng.
Dược thảo trị ho do viêm họng và viêm phế quản
1. Cam thảo

Trong thử nghiệm trên động vật, cam thảo đă được chứng minh có các tác dụng giảm ho, chống co thắt cơ trơn, chống viêm và chống dị ứng. Hoạt chất acid glycyrhizic ở cam thảo có tác dụng ức chế sự phát triển của nhiều loài vi khuẩn gây bệnh.
Trong y học cổ truyền, cam thảo được dùng làm thuốc long đờm chữa ho khản tiếng, viêm họng, viêm phế quản. Ngày uống 4-20g dưới dạng bột, thuốc hăm, nước sắc, thường phối hợp với các vị khác.
2. Cát cánh
Trên thực nghiệm, rễ cát cánh biểu hiện các tác dụng long đờm và giảm ho. Thử nghiệm lâm sàng trên bệnh nhân cho thấy nhóm hoạt chất saponin của cát cánh có tác dụng tiêu đờm rơ rệt. Khi uống, saponin gây kích thích niêm mạc họng và phế quản dẫn đến phản ứng tăng tiết dịch nhầy ở niêm mạc, làm cho đờm loăng dễ bị tống ra ngoài.
Rễ cát cánh được dùng chữa ho có đờm, viêm đau họng khản tiếng, viêm phế quản. Ngày uống 10-20g dạng thuốc sắc.
3. Dâu
Cao chiết từ lá, vỏ, rễ và thân cây dâu có tác dụng ức chế sự phát triển của các vi khuẩn gram dương và an thần nhẹ. Trong y học cổ truyền, vỏ rễ dâu chữa phế nhiệt, ho có đờm, ho gà trẻ em, ngày uống 4-12g, có khi đến 20-40g, dùng dạng thuốc sắc hay thuốc bột. Lá dâu chữa ho, viêm họng, viêm phế quản. Ngày uống 4-12g, dạng thuốc sắc.
4. Gừng
Trên thực nghiệm, gừng có tác dụng chống co thắt cơ trơn, chống dị ứng, kháng histamin, chống viêm và giảm ho. Hoạt chất cineol trong gừng có tác dụng diệt nhiều loại vi khuẩn gây bệnh.
Gừng tươi được dùng chữa cảm mạo phong hàn, ngạt mũi, ho có đờm. Ngày dùng 4-8g dạng thuốc sắc. Gừng khô, gừng sao chữa ho suyễn, viêm phế quản; Làm thuốc chống cảm lạnh, chống nhiễm khuẩn trong các chứng ho và sổ mũi. Ngày uống 4-20g dạng thuốc sắc hoặc hoàn tán, thường phối hợp với các vị khác.
5. Mạch môn
Rễ mạch môn có các tác dụng kháng khuẩn đối với phế cầu và tụ cầu vàng, chống viêm, ức chế ho trong mô h́nh gây ho thực nghiệm trên động vật, đồng thời có tác dụng long đờm, làm tăng tiết dịch nhầy ở niêm mạc khí phế quản. Mạch môn được dùng chữa ho khan, viêm họng. Ngày uống 6-20g, dạng thuốc sắc.
6. Tía tô
Tinh dầu tía tô có tác dụng ức chế các vi khuẩn tụ cầu vàng, liên cầu tan máu, phế cầu. Hoạt chất luteolin trong tía tô có tác dụng chống dị ứng. Tía tô được dùng làm thuốc long đờm, chữa ho nhiều đờm. Ngày dùng 3-10g, sắc uống.
7. Tiền hồ
Tiền hồ có tác dụng kháng khuẩn đối với tụ cầu vàng và một số vi khuẩn khác. Ngoài ra c̣n có tác dụng long đờm. Trong y học cổ truyền, tiền hồ được dùng làm thuốc long đờm, chữa ho, đờm suyễn, viêm phế quản. Ngày uống 8-15g dạng thuốc sắc.
Một số bài thuốc
1. Chữa ho do lạnh:
Tía tô, bách bộ, mỗi vị 12g; Húng chanh, sả, mỗi vị 10g; Gừng, trần b́ mỗi vị 8g; Bạch chỉ 6g. Sắc uống ngày một thang.
2. Chữa ho có đờm:
a. Cam thảo 8g, cát cánh 4g. Sắc uống ngày một thang.
b. Cát cánh, kinh giới, bách bộ, mỗi vị 200g; Trần b́ 100g, cam thảo 60g. Các vị tán nhỏ, trộn đều, mỗi lần uống 1-3g, ngày 3 lần vào sau hai bữa ăn và trước khi đi ngủ.
3. Chữa ho viêm họng:
Vỏ trắng rễ dâu, bách bộ (bỏ lơi sao vàng), mạch môn, mỗi vị 10g; Vỏ quưt, xạ can, cam thảo dây, mỗi vị 5g. Làm dạng thuốc phiến, mỗi phiến 3g, ngày ngậm 4-5 lần, mỗi lần 1 phiến.
4. Chữa trẻ em viêm họng, viêm phế quản:
Mạch môn, huyền sâm, thiên môn mỗi vị 12g. Sắc uống ngày một thang, chia làm 3 lần.
5. Chữa viêm phế quản đờm không tiết ra được:
Tiền hồ, tang bạch b́, đào nhân, bối mẫu, mỗi vị 10g; Khoản đông hoa 8g, cát cánh 5g, cam thảo 3g. Sắc uống ngày một thang.
6. Chữa viêm phế quản cấp tính:
a. Kim ngân, lá dâu, mỗi vị 12g; Bạc hà, cúc hoa, lá ngải cứu, mỗi vị 10g, xạ can 8g. Sắc uống ngày một thang.
b. Tía tô 12g; Lá hẹ, kinh giới, mỗi vị 10g; Bạch chỉ, rễ chỉ thiên, mỗi vị 8g; Xuyên khung, trần b́, mỗi vị 6g. Sắc uống ngày một thang.
c. Tiền hồ, hạnh nhân, tử uyển, mỗi vị 12g; Cát cánh 8g, cam thảo 4g. Tán bột làm viên, ngày uống 15-20g, chia 3 lần.
d. Tiền hồ, hạnh nhân, tô diệp, mỗi vị 10g; Cát cánh 8g; Bán hạ chế, chỉ xác, phục linh, cam thảo, mỗi vị 6g; Trần b́ 4g, đại táo 4 quả, gừng 3 lát. Tán bột làm viên, ngày uống 15-20g, chia làm 3 lần.
7. Chữa viêm phế quản cấp và đợt cấp của viêm phế quản mạn tính:
Tiền hồ, lá dâu, cúc hoa, liên kiều, ngưu bàng tử, hạnh nhân, mỗi vị 12g; Cát cánh 8g, bạc hà 6g, cam thảo 4g. Sắc uống ngày một thang.
8. Chữa viêm phế quản mạn tính:
Vỏ rễ dâu, mạch môn, rau má, bách bộ, mỗi vị 10g; Trần b́, bán hạ chế, mỗi vị 6g. Sắc uống ngày một thang.

Ho lâu ngày có phải viêm phế quản mạn tính?


Sau khi loại trừ các nguyên nhân ho do lao, áp-xe, giãn phế quản..., những bệnh nhân ho khạc lâu ngày, ít nhất là 90 ngày trong một năm và đã kéo dài 2 năm liên tục sẽ bị coi là viêm phế quản mạn tính.


Nguyên nhân gây viêm phế quản mạn tính là do sự xâm nhập của vi khuẩn và sự suy giảm khả năng đề kháng của cơ thể. Khói thuốc lá và không khí ô nhiễm cũng làm lượng bệnh nhân tăng lên và bệnh nặng hơn. Khi bị viêm phế quản mạn tính, bệnh nhân thường có các triệu chứng: ho xảy ra nhiều trong năm, từng đợt, dễ xuất hiện khi trời lạnh hoặc thay đổi thời tiết, có thể ho khan nhưng thường ho có đờm màu trắng và có bọt. Khi ho lâu ngày, đờm đặc hơn, màu vàng và có mủ, khối lượng đờm hằng ngày ít nhất 5-10ml, về sau tăng nhiều hơn. Khi tiến triển lâu ngày, thêm biến chứng giãn phế quản hoặc áp-xe hoá, khối lượng đờm có thể hàng chén. Khó thở là một triệu chứng quan trọng, xảy ra ở giai đoạn muộn hơn. Lúc đầu chỉ là cảm giác “trống hơi” nặng nề như bị đè nén trong ngực, dần dần bệnh nhân cảm thấy thiếu không khí thực sự... 

Về nguyên tắc, điều trị viêm phế quản mạn tính gồm 3 nội dung chính: chống nhiễm khuẩn mới (bội nhiễm); phục hồi lưu thông không khí; chống nguy cơ suy hô hấp. Bệnh sẽ khó khỏi hoàn toàn vì thời tiết bất ổn định, môi trường ô nhiễm... 

Trên thị trường hiện nay có rất nhiều sản phẩm siro ho thảo dược điều trị ho lâu ngày rất hiệu quả như PhytoTussinđược chiết xuất từ 13 loại thảo dược: sinh địa, tang bạch bì, mạch môn, tô tử, bạc hà, phòng phong, hoàng cầm, đương quy, liên kiều, cam thảo, sài hồ, bạch phục linh, cát cánh.

PhytoTussin có ưu điểm gì vượt trội hơn so với các sản phẩm thảo dược khác?

+ Tác dụng làm dịu cơn ho ngay sau khi uống và giảm sưng họng nhanh chỉ sau 2 - 3 lần uống.
+ Sử dụng PhytoTussin sớm không phải sử dụng thêm kháng sinh.
+ Không sử dụng đường hóa học và hóa chất bảo quản
+ Liều sử dụng thấp hơn so với các sản phẩm khác.

Lá dâu vị thuốc chữa viêm phế quản



Dâu tằm là loài cây được nhân dân ta nuôi trồng từ lâu đời. Bà con thường trồng một vài cây dâu vừa làm hàng rào vừa làm thuốc. Có người cho rằng, cây dâu có tác dụng kỵ tà. Trong quá trình trồng dâu nuôi tằm, các vị lương y ngày xưa đã phát hiện ra cây dâu cho tới 7 vị thuốc quý để chữa bệnh, đó là cành dâu (tang chi), vỏ rễ dâu (tang bạch bì), quả dâu (tang thầm), tầm gửi cây dâu (tang ký sinh), tổ bọ ngựa trên cây dâu (tang phiêu tiêu), sâu dâu và đặc biệt là lá dâu (tang diệp) – một vị thuốc được sử dụng rất nhiều trong Đông y.
Tang diệp vị ngọt, tính mát vào kinh phế và kinh tâm. Có tác dụng trừ ho, chống cảm cúm, bổ tâm an thần, bổ âm liễm phế, cố biểu, dùng cho những trường hợp phế nhiệt, ho khan, viêm họng, viêm thanh quản, suy nhược thần kinh, đau đầu mất ngủ, tim hồi hộp. Liều dùng 30 – 50g/ngày dược liệu tươi hoặc 15 – 19g/ngày dược liệu khô. Xin giới thiệu một số bài thuốc có sử dụng tang diệp.
Trị ho khan do phế nhiệt: người bệnh ho kéo dài, hơi thở nóng, khô họng, khô niêm mạc, đau rát họng, đờm vàng dính. Dùng một trong các bài:
Bài 1: lá dâu 40g, lá xương sông 20g, mạch môn 16g, cát cánh 16g, mã đề thảo 16g, lá đinh lăng 16g, rau tần dày lá 12g. Sắc uống ngày 1 thang.
Bài 2: lá dâu 20g, cát căn 16g, lá vông 16g, mơ muối 10g, cam thảo 12g, lá xương sông 20g, rau má 20g. Sắc uống ngày 1 thang.
Trị đau ngực do thiểu năng mạch vành, hồi hộp khó ngủ, lo âu trằn trọc. Dùng bài: lá dâu 40g, lạc tiên 24g, lá vông 20g, lá đinh lăng 24g. Sắc lấy nước đặc chia 2 lần uống vào buổi tối.
Trị cảm thử, hoa mắt chóng mặt, buồn nôn, mồ hôi ra nhiều, người mệt lả, nhịp tim nhanh. Dùng bài: lá dâu 40g, hoàng kỳ 16g, mẫu lệ 16g, bạch biển đậu 16g, đương quy 12g, bạch truật 16g, phòng sâm 12g, sinh khương 4g, cam thảo 12g. Sắc uống ngày 1 thang.
Trị viêm phế quản mạn tínhngười bệnh ho nặng tiếng, đau ngực, khó thở, rát họng, đờm dính. Dùng bài: lá dâu sao vàng 15g, cát cánh 16g, tía tô 16g, cam thảo 16g, mơ muối 10g, rau tần dày lá 12g, sa sâm 16g, bối mẫu 12g. Sắc uống ngày 1 thang.
Trị suy nhược thần kinh, đau váng đầu, khó ngủ, trí nhớ giảm. Dùng bài: lá dâu 30g, phục thần 10g, hắc táo nhân 16g, đương quy 16g, hà thủ ô 12g, phòng sâm 16g, khởi tử 16g, đại táo 5 quả. Sắc uống ngày 1 thang.

Trị rụng tóc, khô tóc. Dùng bài: lá dâu, cỏ mần trầu mỗi thứ 1 nắm cho vào nồi, đổ vừa nước đun sôi để ấm rồi gội đầu. Dùng thường xuyên sẽ có hiệu quả tốt.

Diếp cá - thuốc trị viêm phế quản




Em xin chia sẻ một mẹo dân gian trị ho cực hay mà em đã 'thử nghiệm' hiệu quả.

Suốt một mùa đông bọc Bíp trong nào quần, nào áo, nào yếm, nào khăn... em lúc nào cũng ngay ngáy lo con bị cảm lạnh nên chỉ mong mong đến mùa hè cho con được ăn mặc xênh xang ra đường vui chơi cùng các bạn. Nhưng dè đâu hè đến cũng kéo theo lắm rắc rối do thời tiết quá nắng nóng, hoặc ngay việc bé đang trong phòng mát rồi ra ngoài oi bức cũng khiến bé dễ dàng bị ho, sụt sịt hoặc thậm chí là viêm phế quản. Các mẹ đã chắc mình luôn sẵn sàng ứng phó với những cơn ho của trẻ vào mùa hè chưa? Em xin chia sẻ một mẹo dân gian trị ho cực hay mà em cũng vừa mới được "trải nghiệm".

Không chỉ mùa đông mà cả mùa hè trẻ cũng rất dễ bị viêm phế quản (ảnh minh họa)
   

Bíp nhà em mới được hơn 10 tháng. 1/6 vừa qua là ngày quốc tế thiếu nhi đầu tiên của bé nên em và ông xã quyết định cho bé đi chơi xa một chuyến. Gọi là xa cho oai chứ thực ra cũng là đi ô tô chưa đến 30 phút để lên thăm ông bà trẻ vừa về nước. Dù biết trời hôm đấy rất nắng nhưng vì an ủi rằng ô tô có điều hòa mát nên em và ông xã vẫn cố gắng đưa con đi lên thăm ông bà, kết hợp cho con vui chơi. Ai dè đâu vừa về đến nhà Bíp bỗng nhiên ho sù sụ, rồi liên tục sổ mũi, hắt hơi suốt một đêm. Cả nhà em ai cũng cuống lên vì sợ những cơn ho ở phế quản sẽ lan xuống phổi. Bà nội thì xót cháu nên không bằng lòng với hai vợ chồng, chồng em xót con thành ra cũng mặt nặng mày nhẹ với vợ, cứ giục em mau gọi bác sĩ đến khám rồi kê thuốc cho con.
Dù biết chẳng thể nào cứ bao bọc con trong lồng kính vô trùng nhưng em vẫn buồn và tự trách mình nhiều lắm, chẳng muốn con mới bé xíu xiu đã phải uống kháng sinh vào người. Thế nhưng nhìn em bé mới vài tháng tuổi mà đã phải đỏ cả mặt vì những cơn ho liên tiếp đến tức ngực, em chỉ biết khóc lóc gọi điện cầu cứu mẹ đẻ.
Biết tin Bíp bị viêm phế quản, mẹ em đã mách cho em một mẹo dân gian từ rau diếp cá. Bà bảo đây là phương pháp chữa ho rất hiệu quả, chỉ cần kiên trì 2-3 ngày là con sẽ khỏi.

Em chợt nhận ra, đôi 
khi chị em chúng mình nuôi con cũng phải tham khảo các cụ nhiều lắm đấy. Những kinh nghiệm của các bà, các mẹ thời xưa đâu phải cứ là cổ hủ lạc hậu chị em nhỉ.  Có những mẹo nhỏ như thế ta mới giữ con vừa "cách ly" được với kháng sinh mà lại mau khỏi bệnh.Vậy là ngày ba lần, em tự mình ra chợ chọn những mớ rau diếp cá tươi ngon nhất, nhặt lấy lá ngâm muối sạch, ép lấy nước. Sau đó hòa với nước vo gạo đặc hấp cách thủy trong khoảng 30-40 phút. Để Bíp dễ uống, em còn cẩn thận bỏ thêm chút đường phèn vào hỗn hợp. Cứ thế liên tục trong 3 ngày, trộm vía vậy mà giờ Bíp đã hết sạch ho, mũi cũng chẳng còn thấy những cơn sụt sịt. Em mừng rỡ vô cùng. Hóa ra, bài thuốc từ rau diếp cá và nước gạo này thật hữu dụng biết bao, vừa không mất thời gian, mà lại lành tính, hiệu nghiệm tức thì. 
An tâm với bài thuốc là thế, nhưng các mẹ cũng nên lưu ý phòng bệnh vẫn hơn chữa bệnh. Trời mùa hè các bé không tránh khỏi ở điều hòa, do đó các mẹ nhớ đừng để nhiệt độ phòng quá thấp để tránh chênh lệch quá nhiều với nhiệt độ bên ngoài. Em đã rút ra kinh nghiệm chỉ nên để nhiệt độ phòng con từ 27-28 độ rồi bật quạt nhẹ chĩa vào tường cho gió thoảng. Ngoài ra em cũng chỉ cho Bíp nằm điều hòa cứ 2 tiếng một lần là phải mở cửa phòng rộng ra để con quen với nhiệt độ bên ngoài.
Nằm điều hòa dễ khiến cơ thể bị khô, mất nước nên chúng mình phải nhớ cho các bé yêu uống thêm nước, đặc biệt nước cam hay trái cây đều cung cấp vitamin cho bé sức đề kháng tốt hơn trong mùa hè. Và cuối cùng, các mẹ nhớ lau mồ hôi liên tục cho bé và cho bé mặc những bộ quần áo có chất liệu thoáng mát nhé !
Chúc các mẹ và  bé yêu có một mùa hè vui vẻ và khỏe mạnh.

iBooks

{picture#https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgcBwWUu0GEmJ_BjHLMUkWX6s_cBX7cUDMlXXysNtcfK60TcUt2BI1hXzkAEov3Q4YIP3Tw3tcd6PuzUSC_p-N1yfS78EFZuHuEWH-yTs4ALA6fl0Gujwp8d6lC5hU4rVPAD83FUHDDsb72/s1600/nguyen-duy-giang.png} DỰ ÁN CHIA SẺ SÁCH {facebook#https://www.facebook.com/ernestonguyengiang} {twitter#https://twitter.com/duygiangnguyen} {google#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL} {pinterest#https://www.pinterest.com/nguyenduygiang/} {youtube#https://youtube.com/nguyenduygiang} {instagram#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL}
Được tạo bởi Blogger.